หูแมว เป็นสัญลักษณ์ของความน่ารักในการสร้างคาแรกเตอร์แมวในการ์ตูน และภาพยนตร์หลายเรื่อง ส่วนในชีวิตจริง หูแมวก็เป็นอวัยวะสำคัญ ที่เหล่าทาต้องดูแลเป็นประจำ
ส่วนต่าง ๆ ของ หูแมว
หูแมว เป็นอวัยวะที่สำคัญมากกว่าการทำให้เราตกหลุมรักและหลงใหล ใบหูที่ตั้งอยู่เหนือกะโหลก ทำหน้าที่รับคลื่นเสียงที่เดินทางผ่านอากาศ และยังเป็นจุดสังเกตการแสดงออกทางพฤติกรรมบางประการ
ถัดเข้าไปเป็น รูหู ซึ่งแบ่งเป็น หูชั้นนอก หูชั้นกลาง และหูชั้นใน คล้ายกับในมนุษย์ โดยส่วนใหญ่แล้วความผิดปกติเกี่ยวกับหูมักเกิดขึ้นที่ใบหู และหูชั้นนอก เช่น มีอาการคันบริเวณใบหู มีไรหู และมีคราบสปกปรก เป็นต้น
นอกจากนี้ โรคเกี่ยวกับหูของแมวยังพบได้อีกหลายโรค วันนี้ จะมาทราบไปพร้อม ๆ กันค่ะว่า โรคเกี่ยวกับหูที่พบได้บ่อยในแมว มีอะไรบ้าง

ความผิดปกติเกี่ยวกับหูที่พบได้บ่อยในแมว
1. ความผิดปกติที่เกี่ยวของกับใบหู
- โรคหูบวมน้ำ (Aural hematoma) เกิดจากเส้นเลือดฝอยใต้ผิวหนังบริเวณใบหูแตก และเกิดการคลั่งของเลือด เนื่องจาก แมวสะบัดหูแรงอย่างต่อเนื่อง โดยพบว่า ลักษณะของใบหูจะบวมผิดปกติ บางครั้งแมวจะรู้สึกถึงอาการเจ็บปวด
- โรคไรขี้เรื้อนแห้ง (Sarcoptic or Notoedric mange infection) เป็นปรสิตภายนอกชนิดหนึ่งที่พบในแมว ทำให้เกิดการติดเชื้อที่บริเวณผิวหนัง และใบหูของแมว ซึ่งลักษณะรอยโรคจะเป็น ตุ่มแดง สะเก็ดปกคลุม บริเวณขอบใบหู รอบตา รอบคอ และมีอาการคัน
- โรคผิวหนังอักเสบจากแสงแดด (Solar dermatitis) มักจะพบในแมวสีขาว ผิวหนังได้รับแสงแดด และยูวี ซ้ำ ๆ ต่อเนื่อง โดยเฉพาะผิวหนังบริเวณใบหู จะเกิดการอักเสบและอาจกลายเป็นมะเร็งผิวหนังได้ในอนาคต
- แผลและการบาดเจ็บบริเวณใบหู อาจเกิดจากการโดนกัดหรือข่วน จนเกิดเป็นการติดเชื้อ และพัฒนารุนแรงขึ้นเป็นฝีที่บริเวณใบหูได้
- การติดเชื้อราผิวหนังบริเวณใบหู เป็นหนึ่งในจุดที่พบเชื้อราผิวหนังบ่อยที่สุดบนตัวแมว โดยพบว่า การติดเชื้อในแมวบางตัวรุนแรงจนเกิดขนร่วงเป็นวง และมีสะเก็ดตามขอบใบหู
2. ความผิดปกติที่เกี่ยวของกับรูหูชั้นนอก ชั้นกลาง และชั้นใน
- โรคไรในหู (Otodectes cynotis) เป็นปรสิตภายนอกในแมว ตัวไรหูจะอาศัยอยู่ในช่องหูแมวและสร้างขี้หูที่ลักษณะมีสีดำหรือน้ำตาลคล้ายผงกาแฟ ทำให้เกิดการอักเสบของช่องหู แมวจะมีอาการคันหู สะบัดและเกาหู
- การติดเชื้อแบคทีเรีย หรือยีสต์ ในช่องหู โดยพบว่า การติดเชื้ออาจเป็นสาเหตุของความผิดปกติ หรือก่อนหน้านี้ ช่องหูของแมวอาจเกิดความผิดปกติอื่น ๆ แล้วเกิดการติดเชื้อภายหลัง ความผิดปกติส่วนใหญ่ที่สังเกตได้ คือ มีขี้หูมากกว่าปกติ มีสีน้ำตาล ดำ หรือมีหนองในช่องหู และมีกลิ่นเหม็น
- สิ่งแปลกปลอมในช่องหู เช่น มีเศษหญ้า หรือทรายแมว เข้าไปอยู่ในช่องหู ทำให้เกิดการอักเสบของหู และติดเชื้อตามมาได้
- โรคเนื้องอกและมะเร็งในช่องหู มักพบในแมวสูงอายุ เนื้องอกที่เกิดในช่องหูอาจมีทั้งเนื้องอกธรรมดา และชนิดที่เป็นเนื้อร้าย หรือมะเร็ง ลักษณะที่สังเกตเห็นได้ จะพบก้อนเนื้อบริเวณด้านในรูหู แต่ถ้าก้อนมะเร็งอยู่บริเวณหูชั้นในอาจจะสังเกตเห็นได้ยาก แมวอาจจะมีอาการความผิดปกติอื่น ๆ แสดงให้เห็นเช่น มีอาการหัวเอียง และการทรงตัวผิดปกติ เป็นต้น
- โรคติ่งเนื้อในช่องหู (polyps) เป็นติ่งเนื้อที่มักพบในบริเวณหูชั้นกลางหรือบริเวณท่อ eustachian tube มักพบในแมววัยกลาง อาการที่พบจะทำให้แมวมีอาการเกาหู สะบัดหัว หัวเอียง หรือมีสิ่งคัดหลั่งในรูหู บางรายอาจพบความผิดปกติของรูม่านตาไม่เท่ากันร่วมด้วย

สัญญาณอาการที่บ่งว่าแมวมีปัญหาในช่องหู
- หูบวม แดงอักเสบ
- มีอาการเจ็บหู หากไปจับหรือแตะสัมผัส
- มีอาการคัน เกา
- มีบาดแผลหรือเห็นแผลจากการเกา มีสะเก็ดบริเวณใบหู
- มีสิ่งคัดหลั่งออกจากรูหู หรือมีขี้หูเยอะอย่างผิดปกติ หรือสีขี้หูน้ำตาล ดำผิดปกติ
- มีอาการสะบัดหัว
- มีอาการหัวเอียง เดินวน
- มีกลิ่นเหม็นจากในรูหู
- มีการเปลี่ยนแปลงของตาเช่น รูม่านตา 2 ข้าง ไม่เท่ากัน มีหนังตาที่3โผล่
หากน้องแมวมีอาการต่าง ๆ เหล่านี้ ให้สงสัยว่า อาจมีความผิดปกติเกี่ยวกับช่องหู ควรพาไปตรวจเช็คกับสัตวแพทย์ เพื่อวินิฉัยหาสาเหตุ และวางแผนการดูแลรักษากันนะคะ
บทความโดย
สพ.ญ.ปิยวรรณ ภู่ระหงษ์
สัตวแพทย์ประจำโรงพยาบาลแมว PURRfect Cat Hospital
เรื่องอื่น ๆ ที่น่าสนใจ – การดูแลช่องหูของน้องแมว
